منظور از خیارات در عقد قرارداد چیست؟ | ملکیتا

منظور از خیارات در عقد قرارداد چیست؟

مطالب حقوقی

نویسنده:کارشناسان ملکیتا

5 ماه پیش 360 بازدید
منظور از خیارات در عقد قرارداد چیست؟

منظور از خیارات در عقد قرارداد چیست؟

بندی در کلیه مبایعه نامه ها، قولنامه ها و همچنین قراردادهای چاپی که تنظیم آنها در دفاتر مشاور املاک صورت می گیرد و اکثر کلمات آن نیز به صورت عربی می باشد، عبارت است از «اسقاط کافه خیارات ولو خیار غبن فاحش». لازم به ذکر است که معمولاً طرفین معامله بدون توجه به بند خیارات در عقد قرارداد، اقدام به امضای آن می کنند.

مفهوم خیارات و اسقاط کافه آن، در قرارداد به چه معناست؟

مفهوم خیارات و اسقاط کافه آن، در قرارداد به چه معناست؟

 حق بهم زدن بعضی از قراردادها از قبیل عقد اجاره، بیع یا خرید و فروش، نکاح و صلح، توسط طرفین قرارداد وجود ندارد، مگر در صورتی که جهت فسخ معامله برای آنها یک اختیار یا دلیل قانونی در قرارداد در نظر گرفته شده باشد. "خیار"، به اختیار فسخ معامله که از طریق قانون به طرفین معامله اعطا می شود و یا اینکه شرط آن در حین قرارداد به نفع طرفین لحاظ شده باشد، اطلاق می گردد. به بیان ساده تر، در قراردادهای ذکر شده در بالا، بایستی طرفین قرارداد پس از انعقاد آن، کاملاً به آن پایبند باشند و برخلاف هیچ یک از شرایط آن عمل نکنند، مگر در صورتی که دارای اختیار حق فسخ یا خیار باشند. "خیارات"، در واقع به جمع خیار اطلاق می شود.

هنگامی که حرف از اسقاط کافه خیارات به میان می آید، بایستی ببینیم در کل معنای جمله چیست. از بین بردن و ساقط نمودن، معنی کلمه "اسقاط" است. کلمه "کافه" نیز به معنی همه و تمام می باشد. اختیار فسخ قید شده در معاملات قطعی نیز، مفهوم کلمه "خیارات" است. از این رو، وقتی که ما بند «اسقاط کافه خیارات» را امضا می کنیم در واقع اقدام به از بین بردن کلیه اختیارات فسخ در نظر گرفته شده توسط توافق یا قانون می کنیم و این الزام برایمان به وجود می آید که قرارداد را به هیچ وجه فسخ نکنیم.

حال که با مفهوم عبارت بالا آشنا شدید، باید به بررسی انواع خیارات در عقد قرارداد و به ویژه «خیار غبن فاحش » بپردازیم که تأکید بر اسقاط آن در قراردادها صورت می گیرد.

معرفی انواع خیارات در عقد قرارداد بر اساس قانون

معرفی انواع خیارات در عقد قرارداد بر اساس قانون

در معاملاتی همچون عقد اجاره و عقد خرید و فروش یا بیع، که نوشتن و امضا قراردادهای کتبی بین طرفین معامله انجام می شود، انواع خیارات در عقد قرارداد که اشاره به آنها در قانون مدنی صورت گرفته، وجود دارد.

خیار مجلس را می توان نخستین خیار دانست، به این مفهوم که، پشیمان شدن از معامله و رجوع از آن، تا وقتی که طرفین در محل توافق یا بنگاه حاضر هستند، امکان پذیر خواهد بود.

خیار دوم که به خرید و فروش حیوانات مربوط می گردد، معروف به خیار حیوان است و بر مبنای آن، امکان پشیمانی برای خریدار حیوان، ظرف مدت 3 روز وجود داشته و خریدار می تواند اقدام به پس دادن حیوان به فروشنده نموده و پولی را که بابت آن پرداخت کرده را پس بگیرد.

سومین نوع خیارات در عقد قرارداد که معمولاً در متن قرارداد ذکر می گردد، خیار شرط می باشد. یعنی به یکی از طرفین شرط و یا هر دو شخص و یا فرد سوم این اجازه را می ‌دهد که تا مدت معینی بعد از معامله مراجعه نماید و معامله را به هم بزند. لازم به ذکر می باشد که در معاملات مسکن نیز این حق را به خریدار می ‌دهند که در صورت پشیمان شدن از خرید ملک، تا یک روز بعد، پولی که بابت خرید، به فروشنده پرداخت کرده است را پس بگیرد.

نام چهارمین خیار، خیار تاخیر ثمن است. یعنی در انجام معاملات نقدی، اگر خریدار در مدت سه روز، مبلغ معامله یا ثمن را پرداخت نکند، فروشنده این اجازه را دارد که از انجام معامله امتناع نماید.

پنجمین خیار با نام خیار رویت و تخلف وصف، این مورد را بیان می‌ کند که در صورت مغایرت در کالای انتخابی توسط خریدار با کالایی که فروشنده به خریدار تحویل داده است، طبق این نوع خیار، مشتری می تواند به فسخ معامله بپردازد.

در واقع با توجه به خیار تخلف از شرط که در قانون نیز به آن اشاره شده است، در صورتی که شرط انجام کاری در قرارداد بیان شده باشد و اجاره دهنده آن کار را انجام ندهد و به تعهدات خود عمل نکند، بر اساس قانون، مستاجر می تواند به علت تخلف موجر از شرطی که انجام نداده است، از انجام اجاره امتناع ورزد.

نوع دیگری از خیارات، خیار تدلیس و یا بزک کردن فریبنده نام دارد. مثالی را در این مورد ذکر می نماییم: اگر شخصی یک خودرو را از فرد دیگر خریداری نماید و پس از مدتی ثابت شود که فروشنده جهت فریب دادن خریدار و با این قصد که ماشین خود را بتواند با قیمت بالاتری به فروش برساند، اقدام به دستکاری کیلومتر شمار نموده، در چنین مواردی خریدار با استناد به این خیار می تواند معامله را فسخ  کند.

یکی از مهمترین نوع خیارات در عقد قرارداد، خیار غبن یا خیار عیب می باشد. برای مثال، اگر ملک خریداری شده از عیب بزرگی برخوردار باشد که خریدار در هنگام معامله از آن کاملاً بی خبر بوده و یا اینکه فروشنده و خریدار دچار ضرر و زیان زیادی شوند، از این رو، با توجه به این نوع خیار، به هم زدن معامله امکان پذیر است.

ذکر این نکته حایز اهمیت می باشد، هنگامی که طرفین معامله قراردادی که در یکی از بند های آن عبارت «اسقاط کافه خیارات ولو خیار غبن فاحش» ذکر شده باشد را امضا نماید، این بدان معنی است که همه موارد گفته شده را تایید می ‌کنند. بر این اساس، در صورت ضرر در معامله، دیگر هیچ حقی جهت به هم زدن معامله وجود ندارد. بنابراین باید طرفین با آگاهی کامل به امضای قرارداد بپردازند.

سوالی برا شما پیش آمده از ما بپرسید!!!